حسنعلى خان افشار
15
سفرنامه لرستان و خوزستان ( فارسى )
حكمرانان ، و . . . با اين همه از آنجا كه نويسنده مأمور دولتى است و يادداشتهاى خود را براى گزارش كار فراهم كرده است نه نگارش رويدادهاى تاريخى ، همچنين به سبب ملاحظههاى سياسى و نيز پايين بودن شم و شعور سياسى او ، در گزارش خود به رويدادهاى بزرگى كه در اين زمان در مسير مسافرتش جريان داشته است ، كمتر اشاره نموده و يا در صورت اشاره به تندى از آنها گذشته است . شيوهء تصحيح به سبب تك نسخه بودن دستنويس كوشش شد تا متن حاضر بر پايهء شيوهء « تصحيح قياسى » فراهم آيد : توجه به سبك نگارش و ويژگىهاى زبان نويسنده و متون همزمان آن ، همچنين مطالعهء مسير سفر در زمان مورد نظر ، پايهء كار قرار گرفت . ازاينرو وفادارى به اصل ، با وجود ناهنجارىهاى دستورى آن ، بر همه چيز ترجيح داده شد . با اين همه در برخى موارد جزئى ، تنها براى روشن ساختن مفهوم و روان كردن جملهها ، به ناچار در متن دست برده شد كه اينگونه دگرگونىها به كمك [ ] يا آوردنشان در پانويس نمود يافتهاند . افزون بر اين براى دستيابى آسان به مطالب ، گزارش شهرها از روزنامچه جدا شد كه آن نيز به كمك شمارهء برگ دستنويس ، درون [ ] ، نشان داده شده است . همچنين فشردگى و كوتاهى گزارش و نيز ارزش تاريخى رويدادهاى آن روزگار ، بويژه در استانهاى جنوب غربى ، سبب شد تا براى آگاهى بيشتر خوانندگان از ارزش اين گزارش و چگونگى رويدادهاى روزگار شاه مرد ، متن را با گزارشهاى موجود ، بويژه گزارش اعضاى كميسيون مرزبندى ايران و عثمانى : چريكف ، مشيرالدوله و لوفتوس ، تطبيق دهيم . حاصل كار مقدمه و يادداشتهايى شد كه اينك در پيشرو داريد - باشد كه خوانندگان گرامى را به كار آيد . سپاسگزارى هرگز فراموش نمىشود كه انجام اين دفتر مديون همكارىهاى صميمانهء دوستان و مردم مهماندوستى است كه هيچگاه لطف خويش را از ما دريغ نداشتهاند . اگرچه اينان بيشمارند و آوردن نامشان ناممكن است باز بر خود مىدانم كه از رهنمودهاى استادان